 Chet Baker & Gerry Mulligan |
East- en Westcoastjazz en Cooljazz zijn
respectievelijk de namen voor een nieuwe invloed in de jazzmuziek. De naam
Cool komt feitelijk direct van de sessie van 21 januari 1949. Een
nonetsessie met een vrij alternatieve bezetting (o.a. tuba) en arrangementen
van Gil Evans. De band bestaande uit bekende musici als Miles Davis, Lee
Konitz, John Lewis en Gerry Mulligan liet pregecomponeerde muziek
horen. "Muziek met enige terughoudendheid in emotie" vond men toen. Het was
muziek zonder de bijzonder op de voorgrond staande expressieve uitspattingen als toen gebruikelijk in
de bop. Door een groot deel vooraf te componeren was er minder ruimte te
improviseren. Het ging in het bijzonder om het groepsgeluid. De plaat kreeg als titel
Birth of the Cool. Het gevolg
was een grote groep muzikanten die onder de noemer Cool gerubriceerd werden.
Commentaar later van sommige muzikanten was dat ze er geen weet van hadden
daarbij te horen, maar het was mode en het verkocht goed. Anderen merkten op
dat de naam West Coastjazz verzonnen was om louter commerciële
redenen. Een belangrijk was dat East Coast-muzikanten of musici uit
andere plaatsen niet anders gingen spelen en toch plotseling East Coast
muziek maakten. Over het algemeen kan men stellen dat East Coastjazz, de
muziek uit het warmere Californië, de wat
soepelere, vloeiendere en melodieuze jazz bevat. De bekendste exponenten van de West Coast worden het door Gerry Mulligan
opgerichte kwartet met daarin trompettist Chet Baker. Net als Miles Davis
speelde Baker zonder vibrato (trilling van de toon). Ook Dave Brubeck, met
in zijn band altsaxofonist Paul Desmond, kwam
in het hokje West Coast terecht, alhoewel in zijn muziek meer elementen
uit de klassieke muziek verwerkt zijn en in die zin de term Third Stream meer
van toepassing zou zijn. Veel West Coast artiesten waren blank en er was nog
iets bijzonders: ze speelden overdag vaak in Hollywoodfilms, of echt op het
witte doek, of verzorgden de filmmuziek en 's avonds speelden ze in de bars. In the East-Coast (vaak wordt
daarmee alleen New York bedoeld) pakte tenorsaxofonist Stan Getz de cool-stijl op.
Zijn grote voorbeeld en overigens voor veel cool-musici: Lester Young! Een
tenorsaxofonist die op dat moment al jazzhistorie geschreven had. De stroming werd in de jaren vijftig verdrongen door de hard-bop. Steeds
meer musici vonden de vrijheid die die stijl hen bood aantrekkelijker. Het
is dan ook niet heel vreemd dat eind jaren vijftig die jazz een nieuwe naam
kreeg: Modern Jazz. |

Chet Baker |